وردپرس، فروشگاه‌ساز یا سفارشی؟ انتخاب بستر فروشگاه با داده‌ی hi1
۳۹٪ فروشگاه‌های اینترنتی ایران با وردپرس ساخته شده‌اند و ۲۰٪ با Next.js. مقایسه‌ی سه مسیر اصلی ساخت فروشگاه، یعنی وردپرس و ووکامرس، فروشگاه‌سازها و توسعه‌ی سفارشی، از نظر هزینه، سرعت راه‌اندازی، کنترل و نگهداری.
اولین تصمیم فنی هر فروشگاه اینترنتی این است که روی چه بستری ساخته شود. این تصمیم روی هزینه‌ی راه‌اندازی، سرعت توسعه، امکان تغییر در آینده و حتی سئو اثر می‌گذارد و عوض کردنش بعداً پرهزینه است. در این مطلب سه مسیر اصلی را مقایسه می‌کنیم و می‌بینیم فروشگاه‌های ایرانی در عمل کدام را انتخاب کرده‌اند.
۳۹٫۲٪وردپرس و ووکامرس
۲۰٫۰٪سفارشی با Next.js
۱۰٫۸٪سایر سفارشی‌ها
۶٫۲٪سه فروشگاه‌ساز بزرگ
فروشگاه‌های ایرانی روی چه بسترهایی هستند؟
در بررسی hi1 روی ۹۸٬۴۶۸ فروشگاه اینترنتی ایرانی (شهریور ۱۴۰۵)، بستر هر سایت را از روی نشانه‌های فنی‌اش تشخیص دادیم:
| بستر | تعداد فروشگاه | سهم |
|---|---|---|
| وردپرس (ووکامرس) | ۳۸٬۶۲۸ | ۳۹٫۲٪ |
| سفارشی با Next.js | ۱۹٬۶۷۳ | ۲۰٫۰٪ |
| سایر سایت‌های سفارشی | ۱۰٬۶۸۲ | ۱۰٫۸٪ |
| دیجی‌فای | ۲٬۵۲۵ | ۲٫۶٪ |
| پرتال فروشگاهی | ۲٬۳۱۰ | ۲٫۳٪ |
| سازیتو | ۱٬۲۳۸ | ۱٫۳٪ |
بقیه‌ی فروشگاه‌ها روی بسترهای کوچک‌تر بودند یا بسترشان قابل تشخیص نبود. دو نکته از این جدول پیداست: وردپرس با فاصله پرکاربردترین گزینه است، و سهم سایت‌های سفارشی (روی هم حدود ۳۱٪) از چیزی که معمولاً تصور می‌شود بیشتر است.
مسیر ۱: وردپرس و ووکامرس
وردپرس یک سیستم مدیریت محتوای متن‌باز است و ووکامرس افزونه‌ای که آن را به فروشگاه تبدیل می‌کند.
مزیت‌ها:
- هزینه‌ی شروع پایین؛ خود نرم‌افزار رایگان است و هزینه‌ها بیشتر هاست، قالب و افزونه است؛
- اکوسیستم بزرگ: تقریباً برای هر نیازی (درگاه‌های پرداخت ایرانی، پیامک، حمل‌ونقل) افزونه‌ی آماده وجود دارد؛
- نیروی متخصص فراوان و ارزان‌تر از سایر گزینه‌ها؛
- کنترل کامل روی سایت و داده‌ها، چون روی هاست خودتان است.
ضعف‌ها:
- نگهداری با شماست: به‌روزرسانی هسته، قالب و افزونه‌ها، و پشتیبان‌گیری. سایت وردپرسی رهاشده یکی از رایج‌ترین هدف‌های نفوذ است؛
- افزونه‌های زیاد و قالب‌های سنگین سایت را کند می‌کنند؛
- با رشد تعداد محصول و سفارش، به هاست قوی‌تر و بهینه‌سازی جدی نیاز پیدا می‌کند.
مناسب برای: بیشتر فروشگاه‌های کوچک و متوسط که کسی را برای نگهداری فنی در دسترس دارند.
مسیر ۲: فروشگاه‌سازها
فروشگاه‌سازها سرویس‌هایی‌اند که با پرداخت اشتراک، فروشگاه آماده با میزبانی، امنیت و به‌روزرسانی در اختیارتان می‌گذارند. در داده‌ی ما، دیجی‌فای، پرتال فروشگاهی و سازیتو بیشترین سهم را میان فروشگاه‌سازها داشتند.
مزیت‌ها:
- راه‌اندازی سریع، گاهی در چند ساعت، بدون دانش فنی؛
- میزبانی، امنیت، پشتیبان‌گیری و به‌روزرسانی با سرویس‌دهنده است؛
- درگاه پرداخت، پیامک و ارسال معمولاً از قبل یکپارچه شده‌اند.
ضعف‌ها:
- هزینه‌ی ماهانه یا سالانه‌ی ثابت که با رشد فروشگاه ممکن است بیشتر شود؛
- امکان شخصی‌سازی محدود به چیزی است که سرویس اجازه می‌دهد؛
- وابستگی: انتقال به بستر دیگر ممکن است سخت باشد. پیش از شروع بپرسید آیا می‌توانید محصولات، مشتری‌ها و سفارش‌ها را خروجی بگیرید و آیا دامنه به نام خودتان است.
مناسب برای: فروشنده‌ای که می‌خواهد سریع شروع کند و نمی‌خواهد درگیر مسائل فنی شود.
مسیر ۳: توسعه‌ی سفارشی
در این مسیر، فروشگاه از پایه برای نیاز شما برنامه‌نویسی می‌شود؛ با فریم‌ورک‌هایی مثل Next.js در سمت کاربر و یک بک‌اند جداگانه. سهم ۲۰ درصدی Next.js در داده‌ی ما نشان می‌دهد این مسیر میان فروشگاه‌های ایرانی جاافتاده است.
مزیت‌ها:
- کنترل کامل بر تجربه‌ی کاربری، سرعت و امکانات؛
- امکان پیاده‌سازی فرایندهای خاص که در بسترهای آماده ممکن نیست؛
- در صورت اجرای درست، سرعت و عملکرد بسیار خوب.
ضعف‌ها:
- هزینه و زمان راه‌اندازی بالا؛
- وابستگی به تیم یا شرکت توسعه‌دهنده برای هر تغییر؛
- سئو، امنیت و امکانات پایه که در بسترهای آماده خودکارند (نقشه‌ی سایت، داده‌ی ساخت‌یافته، صفحه‌های قوانین) باید یکی‌یکی ساخته شوند.
مناسب برای: کسب‌وکارهای بزرگ‌تر یا مدل‌های خاص که بسترهای آماده جوابگویشان نیست و بودجه‌ی توسعه و نگهداری دارند.
مقایسه‌ی کلی
| معیار | وردپرس و ووکامرس | فروشگاه‌ساز | سفارشی |
|---|---|---|---|
| هزینه‌ی شروع | کم | کم | زیاد |
| هزینه‌ی جاری | متوسط (هاست و نگهداری) | اشتراک ثابت | زیاد (تیم فنی) |
| سرعت راه‌اندازی | چند روز | چند ساعت تا چند روز | چند هفته تا چند ماه |
| انعطاف | زیاد | محدود | کامل |
| نگهداری فنی | با شما | با سرویس‌دهنده | با تیم توسعه |
| مالکیت داده | کامل | به شرایط سرویس بستگی دارد | کامل |
بستر هرچه باشد، این‌ها را فراموش نکنید
انتخاب بستر فقط شروع کار است. چیزی که خریدار و گوگل می‌بینند، کیفیت اجراست: HTTPS، نسخه‌ی موبایل، نقشه‌ی سایت، داده‌ی ساخت‌یافته و نماد اعتماد. داده‌ی ما نشان می‌دهد این موارد در همه‌ی بسترها جای کار دارند. فهرست کامل را با آمار هرکدام در چک‌لیست فنی فروشگاه اینترنتی آورده‌ایم، و مراحل گرفتن نماد را در راهنمای دریافت نماد اعتماد.
hi1 بستر هر فروشگاه را هم تشخیص می‌دهد. نام یا دامنه‌ی فروشگاه خودتان یا رقبا را در جست‌وجوی hi1 ببینید.
منبع آمار: بررسی خودکار hi1 روی ۹۸٬۴۶۸ فروشگاه اینترنتی ایرانی، ۴ تا ۱۲ شهریور ۱۴۰۵. روش کامل در گزارش ۱۰ عدد از فروشگاه‌های اینترنتی ایران.
